Parafialne stowarzyszenie

Strażnicy tradycji

2 marca 2016 r. w Spycimierzu zostało utworzone Parafialne Stowarzyszenie „Spycimierskie Boże Ciało”, które po dwóch miesiącach zostało zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym w Łodzi. Celem głównym Stowarzyszenia jest aktywne podtrzymywanie wśród parafian tradycji układania dywanów kwiatowych na uroczystość Bożego Ciała w Spycimierzu i dbanie o religijny wymiar i sakralny charakter uroczystych obchodów Bożego Ciała w Spycimierzu w gminie Uniejów.

Dla przyszłych pokoleń

Stowarzyszenie przyczynia się do większego włączania się całej wspólnoty parafialnej w tę piękną tradycję z naciskiem na jej religijną symbolikę i chrześcijański wymiar. Choć istnieje dopiero dwa lata, brało już udział w wielu działaniach parafii i gminy – m.in. promuje lokalne dziedzictwo kulturowe za granicą. Parafialne Stowarzyszenie „Spycimierskie Boże Ciało” było m.in. jednym głównych inicjatorów starań o wpisanie tradycji układania dywanów kwiatowych na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.

 

Rytm świąt

Dzięki założeniu Stowarzyszenia umacniają się stare i kiełkują nowe działania w życiu lokalnej wspólnoty. W Spycimierzu kalendarz najważniejszych wydarzeń w życiu parafii wyznaczają:

  • Tulipany dla Jana Pawła II (1 maja) – na placu przy kościele w Spycimierzu zakwitają wówczas białe tulipany odmiany Jan Paweł II, a w środku świątyni, przy popiersiu papieża wierni ustawiają doniczki z białymi tulipanami
  • Boże Ciało – warto dodać, że w sobotę poprzedzającą to święto przed zamkiem w Uniejowie układany jest obraz kwiatowy
  • Podwyższenie Krzyża Świętego (14 września, odpust parafialny)– w sobotę przed niedzielą odpustową układany jest na placu przykościelnym krzyż z kwiatów jesieni.

Seminaria spycimierskie

W 2018 r. Stowarzyszenie współorganizowało dwa seminaria w formie interdyscyplinarnych warsztatów w ramach projektu dofinansowanego ze środków Narodowego Centrum Kultury w ramach programu Kultura – Interwencje 2018. EtnoPolska.

Pierwsze seminarium odbyło się 20 października 2018 roku na zamku w Uniejowie. Prezentację „Spycimierskie Boże Ciało niematerialnym dziedzictwem kulturowym – rola parafian” przedstawiła pani Maria Pełka – prezes Parafialnego Stowarzyszenia „Spycimierskie Boże Ciało”.

Swoje  tradycje układania kwietnych dywanów zaprezentowali także przedstawiciele niemieckich miejscowości Mühlenbach i Bochlsbach oraz włoskiej Pietra Ligure. Następnie odbyła się telekonferencja z partnerami z Ponteareas (Hiszpania). Pan Andrzej Godlewski przybliżył zebranym działania związane tworzeniem międzynarodowego konsorcjum, które planuje złożyć wniosek o wpisanie tradycji układania kwietnych dywanów w święta religijne na światową listę dziedzictwa niematerialnego UNESCO.

Prof. Katarzyna Smyk z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej z Lublina omówiła badania naukowe nad niematerialnym dziedzictwem w Spycimierzu, a dr Piotr Szkutnik z Uniwersytetu Łódzkiego wygłosił wykład „Kwerendy w archiwach i tworzenie archiwum spycimierskiego”.

Seminarium towarzyszyła też premiera albumu „Spycimierskie Boże Ciało. Niematerialne dziedzictwo kulturowe” autorstwa znakomitego fotografa  Janusza Tatarkiewicza.

17 listopada odbyło II seminarium spycimierskie. Eksperci w dziedzinie etnologii, kulturoznawstwa, historii i promocji regionalnej zaprezentowali aktualny stan wiedzy o tradycji Spycimierskiego Bożego Ciała, jej znaczenia kulturowego oraz możliwości dalszego upowszechniania m.in. w kontekście turystycznym i pielgrzymkowym.

Maria Pełka opowiedziała  o uroczystości wręczenia wpisu  tradycji kwietnych dywanów układanych w święto Bożego Ciała w Spycimierzu na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego, która odbyła się pod koniec października w Warszawie. Z kolei profesor  Bogdan Włodarczyk, dziekan Wydziału Nauk Geograficznych Uniwersytetu Łódzkiego, przedstawił prezentację  „Konteksty uroczystości Bożego Ciała w Spycimierzu”.

Dr hab. Magdalena Ziółkowska-Kuflińska z Instytutu Socjologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu mówiła o dywanach kwiatowych w kulturze i społeczeństwie na świecie. Na koniec tej części dr Piotr Szkutnik, adiunkt w Katedrze Historii Historiografii i Nauk Pomocniczych Historii Uniwersytetu Łódzkiego, zaprezentował zebranym wyniki przeprowadzonej kwerendy na temat historii Spycimierza i tradycji Bożego Ciała w polskich archiwach.

Odbył się także pokaz filmu z 1988 r. „Wieś kwiatami malowana” w reżyserii Andrzeja Mosia, a następnie warsztaty, których celem było przedstawienie spycimierskiego dziedzictwa w nowych kontekstach oraz wskazanie dalszych możliwości jego upowszechnienia.

Pierwszą  część warsztatów, dotyczącą zagrożeń dla niematerialnego dziedzictwa kulturowego oraz sposobów przeciwdziałania, poprowadziła  profesor Katarzyna Smyk – językoznawca, kulturoznawca, folklorysta – profesor nadzwyczajny w Zakładzie Kultury Polskiej Instytutu Kulturoznawstwa UMCS w Lublinie. Drugie  zajęcia, dotyczące dobrych praktyk w dziedzinie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego, poprowadziła Jolanta Dragan kustosz w Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej.

Zdjęcia z dekoracjami, które ozdabiały stoły podczas II seminarium spycimierskiego.